Την ερχόμενη εβδομάδα αναμένεται να ανοίξει η πλατφόρμα υποβολής νέων αιτήσεων για το πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός», το οποίο έχει λάβει μόνιμο χαρακτήρα και εφαρμόζεται σε πανελλαδικό επίπεδο. Η συνολική χρηματοδότηση του προγράμματος ανέρχεται σε 53 εκατ. ευρώ ετησίως, αξιοποιώντας εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους.
Το πρόγραμμα εισέρχεται σε νέα φάση με σημαντικές μεταβολές. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται αύξηση στις αμοιβές των προσωπικών βοηθών, αλλά και των μελών των επιτροπών αξιολόγησης.
Στόχος του προγράμματος είναι η στήριξη ατόμων με αναπηρία στην καθημερινότητά τους. Κάθε ωφελούμενος επιλέγει τον βοηθό του και καθορίζει την υποστήριξη που χρειάζεται, με βάση τις προσωπικές του ανάγκες. Η υπηρεσία παρέχεται τόσο εντός όσο και εκτός οικίας και μπορεί να αφορά εργασία, σπουδές, καθημερινές δραστηριότητες ή συμμετοχή στην κοινωνική ζωή.
Στο πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» έχουν δικαίωμα συμμετοχής άτομα με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, ηλικίας από 16 έως 67 ετών. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η μόνιμη και νόμιμη διαμονή στην Ελλάδα, η φορολογική κατοικία στη χώρα και η πιστοποίηση αναπηρίας από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ) με ισχύ εφ’ όρου ζωής.
Για τη συμμετοχή απαιτείται ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67% ή διαπίστωση ότι το άτομο βρίσκεται σε διαρκή κατάσταση που απαιτεί συμπαράσταση. Εξαίρεση δίνεται σε άτομα έως 75 ετών, εφόσον είχαν καταστεί δικαιούχοι του επιδόματος κίνησης πριν συμπληρώσουν το 67ο έτος.
Εισοδηματικά κριτήρια και αιτήσεις
Το ετήσιο εισοδηματικό όριο ορίζεται στα 35.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό. Προσαυξάνεται κατά 17.500 ευρώ για κάθε επιπλέον ενήλικο μέλος ή το πρώτο ανήλικο μέλος μονογονεϊκού νοικοκυριού, και κατά 8.750 ευρώ για κάθε επιπλέον ανήλικο μέλος.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η διαβίωση σε κατοικία. Όσοι δεν διαβιούν ακόμη σε κατοικία, μπορούν να υποβάλουν αίτηση, να αξιολογηθούν και να ενταχθούν μετά τη μετοίκησή τους.
Οι αιτήσεις θα γίνονται ψηφιακά στην ιστοσελίδα prosopikosvoithos.gov.gr, με αυτοματοποιημένο έλεγχο στοιχείων μέσω δημόσιων μητρώων. Με την υποβολή της αίτησης εκδίδεται άμεσα απόφαση για επιλεξιμότητα και μοριοδότηση, ενώ υπάρχει δυνατότητα ηλεκτρονικής ένστασης.
Ειδική διεπιστημονική επιτροπή θα αξιολογεί τους αιτούντες με την υψηλότερη βαθμολογία στον τόπο διαμονής τους, ενώ κατ’ εξαίρεση η διαδικασία μπορεί να γίνεται μέσω τηλεδιάσκεψης. Η αξιολόγηση θα λαμβάνει υπόψη τις καθημερινές ανάγκες, τη λειτουργικότητα και τη συμβολή της προσωπικής βοήθειας σε εκπαίδευση, εργασία και κοινωνική συμμετοχή. Η υποστήριξη που παρέχει ήδη συγγενικό ή άλλο πρόσωπο δεν επηρεάζει αρνητικά την αξιολόγηση του αιτούντος.
Αυξημένες αμοιβές και επιλογή βοηθών
Από 1η Ιανουαρίου 2027, η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας διαμορφώνεται έως 416 ευρώ για μικρή ανάγκη, έως 831 ευρώ για μέτρια ανάγκη, έως 1.352 ευρώ για μεγάλη ανάγκη και έως 1.939 ευρώ για απόλυτη και διαρκή εξάρτηση. Η κατάταξη γίνεται από ειδικές επιτροπές μετά από αξιολόγηση των αναγκών του κάθε ωφελούμενου.
Κάθε ωφελούμενος μπορεί να επιλέγει από το Μητρώο έναν έως τέσσερις Προσωπικούς Βοηθούς με ωριαία παροχή υπηρεσιών ή έναν Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης. Η ωριαία μεικτή αποζημίωση κυμαίνεται από 6 έως 7 ευρώ, ενώ στη συνοίκηση η μηνιαία μεικτή αποζημίωση φθάνει τα 1.200 ευρώ, με επιπλέον οικονομική ενίσχυση 250 ευρώ μηνιαίως για τον ωφελούμενο.
Σε ορεινούς και νησιωτικούς δήμους με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, οι ωφελούμενοι μπορούν να επιλέγουν ως Προσωπικό Βοηθό τον ή τη σύζυγό τους, το πρόσωπο με το οποίο έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης ή συγγενή α’ ή β’ βαθμού εξ αίματος ή εξ αγχιστείας.
Οι υποψήφιοι Προσωπικοί Βοηθοί πρέπει να είναι ηλικίας από 18 έως 67 ετών, να έχουν δικαίωμα εργασίας στην Ελλάδα και να πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια. Η εγγραφή στο Μητρώο προϋποθέτει την επιτυχή ολοκλήρωση δωρεάν ψηφιακού προγράμματος εκπαίδευσης του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης.
Μεταβατικές προβλέψεις για τους σημερινούς ωφελούμενους
Στο πιλοτικό πρόγραμμα που είχε χρηματοδοτηθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, συμμετείχαν 1.825 άτομα με αναπηρία, ενώ απασχολήθηκαν 3.043 Προσωπικοί Βοηθοί.
Όσοι είχαν λάβει τουλάχιστον 60 ημέρες Προσωπικής Βοήθειας έως τις 30 Ιουνίου 2026 ή διαμένουν μόνιμα σε ορεινό ή νησιωτικό δήμο με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους θα παραμείνουν ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για τη συνέχιση της συμμετοχής τους από 1η Ιανουαρίου 2027, θα απαιτείται μόνο Δήλωση Συναίνεσης, χωρίς νέο έλεγχο επιλεξιμότητας, μοριοδότηση ή επαναξιολόγηση.
Όσοι είχαν ενεργό συμφωνητικό στις 30 Ιουνίου 2026, αλλά δεν ανήκουν στην παραπάνω κατηγορία, θα παραμείνουν ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για περαιτέρω συμμετοχή μετά το 2027, θα υποβάλουν αίτηση με τη διαδικασία που θα ισχύει για τους νέους αιτούντες.
Οι υπόλοιποι συμμετέχοντες στο πιλοτικό πρόγραμμα θα χρειαστεί να υποβάλουν νέα αίτηση από την αρχή.
