«Μελέτες των υδατικών αποθεμάτων της Θεσσαλίας, που έχουν γίνει στο Εργαστήριο Υδρολογίας και Ανάλυσης Υδατικών Συστημάτων του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών, του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, επιβεβαιώνουν ότι το υδατικό δυναμικό της Θεσσαλίας δέχεται τις τελευταίες δεκαετίες τη μεγαλύτερη ανθρωπογενή πίεση για την κάλυψη αρδευτικών αναγκών, συγκριτικά με τα υπόλοιπα διαμερίσματα της χώρας.
Η διατάραξη του υδατικού ισοζυγίου στο μεγαλύτερο μέρος του υδατικού διαμερίσματος και η μεγάλη περιβαλλοντική αλλά και οικονομική καταστροφή που τη συνοδεύει, με την εξάντληση των αποθεμάτων του υπόγειου υδροφόρου ορίζοντα και τη σοβαρή μείωση των παροχών του ποταμού Πηνειού, αποτελεί παράδειγμα περιβαλλοντικού και αναπτυξιακού προβλήματος που χρήζει ιδιαίτερης αντιμετώπισης». Αυτά μεταξύ άλλων τονίζει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο καθηγητής Νικήτας Μυλόπουλος, διευθυντής του Εργαστηρίου.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, σύμφωνα με τις μελέτες, είναι η κάλυψη της αρδευτικής ζήτησης τους μήνες Ιούνιο, Ιούλιο και Αύγουστο, κατά τους οποίους οι ανάγκες των καλλιεργειών είναι υψηλές και οι διατιθέμενες ποσότητες μειωμένες, τονίζει επίσης ο ίδιος, όπως και ότι η Θεσσαλία έχει βιώσει τα τελευταία χρόνια, δριμέα, ακραία και παρατεταμένης διάρκειας φαινόμενα ξηρασίας, ιδιαίτερα από τα μέσα έως τα τέλη της δεκαετίας του 1970 και την περίοδο των ετών 1986 έως και 1992.
Χαρακτηριστικά, η μείωση των βροχοπτώσεων τα έτη 1980-1990 σε σχέση με την περίοδο 1958-1973, ήταν της τάξης του 30%, ενώ κατά τη περίοδο 1989-1990 άγγιξε το 50%. Μελέτη των μετεωρολογικών ξηρασιών στη Θεσσαλία έδειξε ότι για το έτος 1989-1990 η ξηρασία είχε περίοδο επαναφοράς μεγαλύτερη από 80 έτη και έπληξε περισσότερο από το 50% της έκτασης της Θεσσαλίας.
Σύμφωνα με την μελέτη αυτή η περιοχή που επηρεάστηκε περισσότερο από το γεγονός της ξηρασίας ήταν η δυτική ορεινή περιοχή, από όπου πηγάζουν ο Πηνειός ποταμός και οι σημαντικότεροι παραπόταμοί του. Τα έντονα φαινόμενα ξηρασίας συνέβαλαν στην μείωση των αρδευόμενων καλλιεργούμενων εκτάσεων, με άμεσο επακόλουθο την μείωση των αποδόσεων των καλλιεργειών και την εξάντληση των υπόγειων και επιφανειακών υδάτινων αποθεμάτων.
Τα αποτελέσματα των μελετών του Εργαστηρίου Υδρολογίας και Ανάλυσης Υδατικών Συστημάτων στη Θεσσαλία δείχνουν, όπως τονίζει ο κ. Μυλόπουλος, ότι τα επεισόδια ξηρασίας αυξάνονται (σχεδόν διπλασιάζονται για την περίοδο 2070-2100), έχουν μεγαλύτερη δριμύτητα και διάρκεια και πλήττουν μεγαλύτερο ποσοστό έκτασης. Βέβαια, πρέπει να επισημανθεί ότι τα αποτελέσματα των χαρακτηριστικών της ξηρασίας πρέπει να αποτελούν ενδείξεις και όχι συμπεράσματα, αφού η μεγάλη αβεβαιότητα των παγκόσμιων κλιματικών μοντέλων που υπεισέρχεται στις εκτιμήσεις του μελλοντικού κλίματος κάνει τα αποτελέσματα των χαρακτηριστικών της ξηρασίας εξαιρετικά αβέβαια και με μεγάλο εύρος διακύμανσης.
Ο κ. Μυλόπουλος, ειδικότερα, δεν παραλείπει να κάνει λόγο για σημαντική αύξηση της δριμύτητας της ξηρασίας για την μελλοντική περίοδο 2070-2100 τονίζοντας ότι πρωταρχικός στόχος πρέπει να είναι η δημιουργία ενός αξιόπιστου επιχειρησιακού συστήματος πρόγνωσης και παρακολούθησης της ξηρασίας, τόσο στην περιοχή μελέτης, όσο και στον Ελλαδικό χώρο γενικότερα, όπως έχουν ήδη πραγματοποιήσει πολλές χώρες του εξωτερικού, καθώς και ο καθορισμός των δράσεων που απαιτούνται για τον περιορισμό των επιπτώσεων της ξηρασίας.
