Περισσότεροι από 1.500 έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα σε πάνω από 300 παραλίες και 450 επιχειρήσεις σε ολόκληρη τη χώρα, στο πλαίσιο της εντατικής εφαρμογής του νέου θεσμικού πλαισίου για την προστασία των αιγιαλών και των παραλιών και τη διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών. Οι Κτηματικές Υπηρεσίες του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών συνεχίζουν με εντατικούς ρυθμούς τους ελέγχους σε όλη την επικράτεια, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις περιοχές όπου καταγράφεται αυξημένος αριθμός καταγγελιών.
Στο νέο σύστημα ελέγχων αξιοποιούνται πλέον Drones και σύγχρονα τεχνολογικά εργαλεία, τα οποία ενισχύουν τις επιτόπιες αυτοψίες των Κτηματικών Υπηρεσιών και επιτρέπουν τον άμεσο εντοπισμό παραβάσεων. Στο πλαίσιο της συνεργασίας της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Περιουσίας με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου πραγματοποιούνται και εξ αποστάσεως έλεγχοι, διευρύνοντας σημαντικά τις δυνατότητες εποπτείας των παραλιών.
Η τεχνολογία λειτουργεί συμπληρωματικά προς τους ελέγχους στο πεδίο και επιτρέπει στις αρμόδιες υπηρεσίες να εντοπίζουν περιπτώσεις αυθαίρετης κατάληψης ή υπέρβασης του παραχωρημένου χώρου. Με τον τρόπο αυτό οι έλεγχοι γίνονται πιο στοχευμένοι και αποτελεσματικοί, ακόμη και σε περιοχές όπου η πρόσβαση ή η συνεχής φυσική παρουσία των ελεγκτικών μηχανισμών είναι δυσκολότερη.
Σημαντικό εργαλείο αποτελεί και η εφαρμογή MyCoast, μέσω της οποίας υποβάλλεται το μεγαλύτερο μέρος των καταγγελιών που εξετάζονται, ενώ αξιοποιούνται και οι τηλεφωνικές αναφορές πολιτών προς τις κατά τόπους Κτηματικές Υπηρεσίες.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι φέτος καταγράφεται ο χαμηλότερος αριθμός καταγγελιών σε σύγκριση με τις προηγούμενες χρονιές. Η εξέλιξη αυτή, σε συνδυασμό με την εικόνα που προκύπτει από τους ελέγχους στο πεδίο, καταδεικνύει σημαντικά αυξημένο βαθμό συμμόρφωσης των επιχειρήσεων με τους κανόνες για τη χρήση του αιγιαλού και της παραλίας. Η συντριπτική πλειονότητα των επιχειρήσεων τηρεί τις υποχρεώσεις που προβλέπει ο ν. 5092/2024, γεγονός που αποτυπώνει τη σταδιακή εμπέδωση ενός νέου πλαισίου νομιμότητας στις παραλίες της χώρας.
Τον μεγαλύτερο αριθμό καταγγελιών πανελλαδικά συγκεντρώνουν μέχρι σήμερα η Χαλκιδική, η Ανατολική Αττική, οι Κυκλάδες, τα Δωδεκάνησα και η Καβάλα. Στις περιοχές αυτές βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη στοχευμένες ελεγκτικές δράσεις.
Όπου, ωστόσο, εντοπίζονται παραβάσεις, οι προβλεπόμενες κυρώσεις επιβάλλονται άμεσα. Οι κυριότερες παραβάσεις αφορούν αυθαίρετη κατάληψη αιγιαλού ή παραλίας χωρίς σύμβαση παραχώρησης, υπέρβαση του παραχωρημένου χώρου με επιπλέον ομπρελοκαθίσματα ή άλλες εγκαταστάσεις, παρεμπόδιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών και μη ανάρτηση της προβλεπόμενης πινακίδας.
Χαρακτηριστικές περιπτώσεις παραβάσεων και κυρώσεων
Στη Ρόδο, σε επιχείρηση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης, διαταγή σφράγισης και πρόστιμα συνολικού ύψους 73.000 ευρώ, εκ των οποίων 60.000 ευρώ για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό και 13.000 ευρώ για καταπάτηση δημόσιου κτήματος. Παράλληλα, εκδόθηκε πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής.
Στη Χαλκιδική, σε πέντε επιχειρήσεις επιβλήθηκαν πράξεις άμεσης απομάκρυνσης και διαταγές σφράγισης, ενώ ακολουθεί η επιβολή των υπόλοιπων προβλεπόμενων μέτρων προστασίας.
Στην Ηλεία, σε επιχείρηση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης, διαταγή σφράγισης και πρόστιμο 5.667,66 ευρώ για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό.
Στην Καβάλα, σε επιχείρηση χωρίς μισθωτική σύμβαση επιβλήθηκαν πράξη άμεσης απομάκρυνσης και πρόστιμο 15.912 ευρώ.
Στη Ζάκυνθο, κατά τη διάρκεια επιτόπιων ελέγχων διαπιστώθηκαν σε τέσσερις επιχειρήσεις παραβάσεις για παρεμπόδιση της πρόσβασης στον αιγιαλό και επιβλήθηκε πρόστιμο 2.000 ευρώ σε καθεμία. Σε άλλη επιχείρηση, για καταπάτηση παλαιού αιγιαλού, επιβλήθηκαν πρόστιμο 72.490,60 ευρώ και πράξη διοικητικής αποβολής.
Οι έλεγχοι συνεχίζονται καθ’ όλη τη διάρκεια της θερινής περιόδου. Στόχος είναι η άμεση παρέμβαση όπου διαπιστώνεται παραβίαση της νομοθεσίας, η προστασία του δημόσιου και κοινόχρηστου χαρακτήρα των παραλιών και η διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών στον αιγιαλό.
Περισσότερες από 8.000 συμβάσεις παραχώρησης
Παράλληλα με την ενίσχυση των ελέγχων, οι Κτηματικές Υπηρεσίες ανταποκρίθηκαν στον ιδιαίτερα αυξημένο όγκο αιτήσεων για την παραχώρηση της απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας, αναλαμβάνοντας για πρώτη φορά τη σχετική διαδικασία σε ολόκληρη τη χώρα.
Μέχρι σήμερα έχουν υπογραφεί περισσότερες από 8.000 συμβάσεις παραχώρησης για τη θερινή περίοδο. Από αυτές, 4.870 συμβάσεις υπογράφηκαν απευθείας με όμορες επιχειρήσεις, ενώ περίπου 3.130 συμβάσεις προέκυψαν έπειτα από ηλεκτρονική πλειοδοτική δημοπρασία.
Καθοριστική για την επιτάχυνση της διαδικασίας ήταν η πλήρης ψηφιοποίηση του συστήματος παραχωρήσεων και η λειτουργία δύο εξειδικευμένων ψηφιακών πλατφορμών. Η πρώτη χρησιμοποιείται για την ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων από τις όμορες επιχειρήσεις και η δεύτερη για τη διενέργεια των ηλεκτρονικών δημοπρασιών.
Η νέα διαδικασία περιόρισε τη γραφειοκρατία, επιτάχυνε την ολοκλήρωση των παραχωρήσεων και ενίσχυσε τη διαφάνεια και την εξυπηρέτηση των επιχειρήσεων.
Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εφαρμόζει ένα ενιαίο πλαίσιο για τις παραλίες της χώρας, με σαφείς κανόνες για την επιχειρηματική δραστηριότητα, ψηφιακές διαδικασίες, ενισχυμένους ελέγχους με σύγχρονα τεχνολογικά μέσα και αυστηρές κυρώσεις όπου διαπιστώνονται παραβάσεις.
Στόχος είναι η ορθολογική αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, η στήριξη της νόμιμης επιχειρηματικής δραστηριότητας και του ελληνικού τουρισμού και, πάνω απ’ όλα, η προστασία του δημόσιου και κοινόχρηστου χαρακτήρα του αιγιαλού και της παραλίας.
